Νοσοκομεία πριν και κατά την Ελληνικήν Επανάστασιν

1 Μαρτίου 2021

Προ του απελευθερωτικού αγώνος νοσοκομεία και λοιμοκαθαρτήρια ελειτούργουν κυρίως εις τα Επτάνησα, την Χίον, την Λέσβον και την Κρήτην. Τον 16ον αιώνα ελειτούργει εις την Κεφαλληνίαν Νοσοκομείον, το οποίον παρέμενεν εν λειτουργίαν και την εποχήν, κατά την οποίαν η νήσος περιείλθεν εις τας χείρας των Γάλλων.

Εις την Ζάκυνθον από το ήμισυ του 17ου αιώνος ελειτούργει Νοσοκομείον, το οποίον παρέμεινε εν λειτουργίαν και κατά τους χρόνους της Ελληνικής Επαναστάσεως. Εις την Κέρκυραν ιδρύθη υπό Ελλήνων ιατρών Ιατρικόν Κολλέγιον το 1802, το οποίον συνέβαλεν ουσιωδώς αφ’ ενός μεν εις την μέριμναν της υγείας, την ιατρικήν παιδείαν και την εκτίμησιν της επιστημονικής συγκροτήσεως των ιατρών, αφ’ ετέρου δε εις τον καθορισμόν της υγειονομικής πολιτικής της νήσου και την αντιμετώπισιν των ασθενειών.

Εις την Χίον, επί Γενουατών, ιδρύθη Νοσοκομείον, κατά το πρότυπον των νοσοκομείων της Φλωρεντίας, το οποίον διέθετεν ψυχιατρικόν τμήμα και γηροκομείον, το οποίον εξηκολούθησεν να λειτουργή και κατά την περίοδον της οθωμανικής κατοχής της νήσου. Ο Δημήτριος Αμιράλλος, αναφέρεται ως είς εκ των πρώτων ιατρών του νοσοκομείου.

Εις την Μυτιλήνην ελειτούργησεν από τον 17ον αιώνα Νοσοκομείον και Ορφανοτροφείον, υπό την αιγίδα της Εκκλησίας.

Εις την Κρήτην επί Ενετοκρατίας ελειτούργουν Νοσοκομεία εις τας μεγάλας πόλεις της νήσου.

Εις την ηπειρωτικήν Ελλάδα και εις τας ετέρας νήσους νοσοκομεία ελειτούργησαν και ωργανώθησαν επί τα βελτίω κατά την διάρκειαν της Ελληνικής Επαναστάσεως, ιδίως κατά τα μέσα και τα τέλη του απελευθερωτικού αγώνος, λόγω της μεγάλης αναγκαιότητος διά την ορθήν περίθαλψιν των τραυματιών και την αντιμετώπισιν επιδημιών εκ λοιμωδών νόσων, αι οποίαι προσέβαλλαν διαρκώς τον πληθυσμόν.

Κατά τας αρχάς του απελευθερωτικού αγώνος, οι τραυματίαι κατά τας μάχας μετεφέροντο εις τας πλησιεστέρας μονάς ή εις τας οικίας των, ένθα ετύγχανον νοσηλείας και περιθάλψεως υπό πρακτικών κυρίως ιατρών και μοναχών ή ενίοτε και υπό απλών ανθρώπων, εχόντων ολίγας πρακτικάς γνώσεις επί της αντιμετωπίσεως των τραυμάτων. Eίναι αξία θαυμασμού η αντοχή των αγωνιστών εις τας κακώσεις και τα τραύματα τα οποία υφίσταντο κατά την διάρκειαν των μαχών και η εμμονή των εις τον αγώνα, παρ’ όλην την βαρύτητα των τραυμάτων τα οποία έφερον.

Ο Μακρυγιάννης αναφερόμενος εις το περιστατικόν της ηρωϊκής αμύνης του αγωνιστού Μήτρου Καθάριου, εις την προσπάθειαν καταλήψεως του Πατρατζικίου, ο οποίος μαχόμενος ως λέων εδέχθη «μίαν μαχαιριά εις την κοιλιά», καταφεύγων εις το «ταμπούρι» φέρων την μάχαιραν, γράφει χαρακτηριστικώς: «…Και δεν του πειράξαμεν το μαχαίρι, με τούτο εις την κοιλιά τον πήγαμε εκεί οπούταν οι ειδικοί μας και ήταν ο γιατρός, και τό βγαλε το μαχαίρι και με των μερμήγκων τα κεφάλια τού ραψε την κοιλιά».

Απόσπασμα από το άρθρον «Η ιστορία της Ιατρικής εις την Ελλάδα, ιδίως κατά τους Χρόνους της Τουρκοκρατίας και της Ελληνικής Επαναστάσεως

Σχετικά άρθρα 1821-2021: Ανάσταση του Γένους
Η Αγία Δύναμις και ο «μπαρουτόμυλος» της Αττικής… 9 Απριλίου 2021 Απρίλιος 2021 – 200 χρόνια από την Επανάσταση στην Αθήνα Κατηφορίζοντας την οδό Μητροπόλεως, από τα Παλαιά Ανάκτορα (Πλατεία Συντάγματος) προς τον Καθεδρικό Ναό της Ευαγγελιστρίας, στο ύψος του πάλαι ποτέ Ροδακιού, ανάμεσα στις στιβαρές κολώνες που υποστυλώνουν σήμερα το Electra Metropolis Hotel, συναντάμε το εκκλησάκι της Αγίας Δυνάμεως. Σημειώνε...
Το βουβό άγαλμα 2 Απριλίου 2021 149 χρόνια από τα αποκαλυπτήρια του ανδριάντα του Γρηγορίου του Ε΄ και την εκφώνηση του αθάνατου ποιήματος του Αριστοτέλη Βαλαωρίτη. Πριν 149 χρόνια, 25 Μαρτίου 1872, έγιναν τα αποκαλυπτήρια του ανδριάντα του Πατριάρχη Γρηγορίου του Ε΄, φιλοτεχνημένου από τον γλύπτη Λάζαρο Φυτάλη. Μεγαλύτερη εντύπωση όμως από το άγαλμα έκανε η ποιητική προσφώνη...
1821 – «Επέρασαν χρόνοι πολλοί…» 31 Μαρτίου 2021 Θαυμαστή υπήρξε, πράγματι, η πίστη των αγωνιστών του ’21. Στην συνείδησή τους, άλλωστε, οι έννοιες πίστη και πατρίδα ήταν στενά συνδεδεμένες. Η πίστη μάλιστα είχε πρωταρχική σημασία. Αυτό ομολογεί ο θρυλικός Γέρος του Μωριά στον λόγο του στην Πνύκα: «Πρέπει να φυλάξετε την πίστη σας και να την στερεώσετε, διότι, όταν επιάσαμε τα άρματα, είπαμε πρώτ...
Από τα συνθήματα στην ωριμότητα 31 Μαρτίου 2021 (Με αφορμή την ολοκλήρωση της έκδοσης των πρακτικών των δέκα Διεθνών Επιστημονικών Συνεδρίων για την Ελληνική Επανάσταση, που διοργάνωσε η Εκκλησία της Ελλάδος από το 2012) «Σου στέλνω χαιρετίσματα με δυο μικρά πουλιά λιγότερα συνθήματα και πιο πολλή δουλειά» (Μιχάλης Μπουρμπούλης) Τα ιστορικά συνθήματα και οι αφορισμοί είναι τέχνη. Επιδιώκ...
Δόμνα Βιζβίζη: Η ηρωική Θρακιώτισσα καπετάνισσα της Επαναστάσεως  30 Μαρτίου 2021 Μια από τις Θρακιώτισσες ηρωίδες γυναίκες που αφιερώθηκε εξ ολοκλήρου στον αγώνα για την απελευθέρωση του έθνους και προσέφερε και όλη την περιουσία της υπήρξε και η εξ Αίνου Ανατολικής Θράκης καταγόμενη Δόμνα Βισβίζη. Αφιερώθηκε εις την Μεγάλη ιδέα της Φιλικής Εταιρείας, εις την οποία μυήθηκε μετά τον σύζυγό της Χατζηαντώνη Βισβίζη, ξόδεψε για ...