(Επιμέλεια Στέλιος Κούκος)
Γενικές αναμνήσεις του Γέροντος Σωφρονίου από το Άγιον Όρος
Συνέχεια από εδώ: https://www.pemptousia.gr/2025/07/mitropolitis-nafpaktou-ierotheos-genikes-anamniseis-tou-gerontos-sofroniou-apo-to-agion-oros/
Όσα συνάντησε στο Άγιον Όρος, τον έκαναν να σέβεται όλες τις παραδόσεις και τους άγραφους κανόνες που απέβλεπαν στην καθαρότητα της ψυχής και του σώματος, η οποία οδηγεί στην απάθεια. Έλεγε ότι μεταξύ των μοναχών του Άθω υπήρχε ένας «άγραφος κανόνας, ότι ένας μοναχός δεν αγγίζει το σώμα ενός άλλου μοναχού».
Και γι’ αυτό τον λόγο «δεν χαιρετά ο ένας τον άλλον διά χειραψίας, και, κατά έναν γενικό τρόπο, αποφεύγουν κάθε επαφή με άλλο σώμα, ακόμη και αυτό ενός ζώου». Ακόμη «ο μοναχός δεν βλέπει τη δική του γύμνότητα. Προσπαθεί να κάνει τα πάντα, ώστε να μη δει τον εαυτό του, πόσω μάλλον να δει κάποιον άλλον, ένα άλλο σώμα».
Με την πείρα που απέκτησε κατάλαβε ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα στα Μοναστήρια είναι το πώς θα διατηρηθεί η ενότητα της πειθαρχίας και συγχρόνως να δοθεί ελευθερία στους μοναχούς, για να εκφρασθεί η μετάνοια σε καθένα από αυτούς.
Ο ίδιος έτρεφε «βαθειά ευλάβεια στις παραδόσεις του Αγίου Όρους», όμως διαπίστωνε ότι «οι νόμοι, τα τυπικά, οι κανόνες μπορούν να βοηθήσουν στην αρχή, αλλά έπειτα αναχαιτίζουν την πρόοδο. Για κάθε νόμο υπάρχει τέλος. Ο σκοπός όμως κάθε ανθρώπου, της εικόνος του Θεού, υπερβαίνει κάθε όριο».
Διηγείται ότι είχε επισκεφθεί ένα Μοναστήρι στην Οξφόρδη και ο πνευματικός και η Ηγουμένη τον ρώτησαν για την οργάνωση της αδελφότητας. Εκείνος με την μεγάλη πείρα, την οποία διέθετε, τους απάντησε: «Το πιο δύσκολο στην οργάνωση της μοναχικής ζωής του κοινοβίου έγκειται στην προσπάθεια να διατηρηθεί η ενότητα της πειθαρχίας και ταυτόχρονα να δοθεί ελευθερία για την εκδήλωση του προσωπικού χαρακτήρα του καθενός από τους αδελφούς. Μιλώ για την αρχή αυτή του προσώπου, γιατί ο Θεός μου έδωσε να συναντήσω στην οδό μου τον μακάριο και άγιο πατέρα Σιλουανό, η ζωή του οποίου υπερέβαινε τους νόμους και τις παραδόσεις του Αγίου Όρους».
Ως προς τα τυπικά υπάρχει κάποιο ελάχιστο όριο, δηλαδή πρέπει να υπάρχει ένα πρόγραμμα για την προσευχή, την τράπεζα, την εργασία, γιατί «διαφορετικά, θα υπάρχει πλήρης διάλυση, εφ’ όσον είναι πολύ δύσκολη η εν γένει οργάνωση της φυσικής ζωής του ανθρώπου».
Προσπαθούσε ως πνευματικός πατέρας να αναπτύσσει στον μοναχό την έμπνευση για την προσευχή και την ορμή του προς τον Θεό και όλα τα άλλα διαμορφώνονται κατά φυσικό τρόπο.
Αυτό φαίνεται και στο θέμα της αλλαγής του Ημερολογίου, αφού υπάρχουν μοναχοί που προσκολλούνται στις ημέρες και όχι στην αιωνιότητα. Παραμένουν σε λεπτομέρειες και δεν αντιλαμβάνονται την προσευχή του Χριστού στην Γεθσημανή και την θυσία του Γολγοθά, ούτε μπορούν να γίνουν σαν τον Αδάμ προ της πτώσεως.
Παρατηρεί: «…Στα είκοσι δύο χρόνια της ζωής μου στον Άθω ήταν οδυνηρό να βλέπω πώς μερικούς, ενώ ήταν καλοί άνθρωποι, τους απασχολούσαν οι ημέρες και όχι η αιωνιότητα. Όμως οι καρδιές των ανθρώπων που σκέφτονται έτσι παραδόξως σκληρύνονται. Είναι ήδη κλειστές οι θύρες των καρδιών τους. Δεν μπορούν να καταλάβουν ούτε τη Γεθσημάνια προσευχή ούτε τη θυσία του Γολγοθά ούτε την ιδέα του Συμεών του Νέου Θεολόγου ή του Σιλουανού, ότι δηλαδή ο καθένας μας οφείλει να ομοιωθεί με τον πρώτο άνθρωπο κατά το περιεχόμενο της ζωής του, να γίνει δηλαδή Αδάμ».
Ο Γέροντας Σωφρόνιος έζησε στο Άγιον Όρος την τέλεια εν Χριστώ ζωή, συμμετείχε στην προσευχή του Χριστού στην Γεθσημανή, στην θυσία του Γολγοθά, μετείχε στην Ανάσταση του Χριστού και την Ανάληψή Του, βίωσε και το μυστήριο της Πεντηκοστής. Υπήρξε αληθινός Αγιορείτης. Έζησε το βάθος και το ύψος του Αγίου Όρους. Αγάπησε τον ιερό και ευλογημένο τόπο και τον τρόπο της ζωής των Πατέρων.
Αφού έλαβε μεγάλη πνευματική ενέργεια συνέχισε να είναι Αγιορείτης στο Παρίσι και την Αγγλία μέχρι τέλους της ζωής του, όπως λέει: «Πάνω από μισό αιώνα και στον Άθω και στην Ευρώπη προσευχόμουν με βαθύ κλάμα για τη σωτηρία της ρωσικής Εκκλησίας, όπως και τώρα προσεύχομαι για όλη την Ορθόδοξη Εκκλησία, όπου και αν αυτή ευρίσκεται».
Ο Γέροντας Σωφρόνιος ήταν πράγματι ένας θαυμαστός Αγιορείτης που μετέφερε την ζωή και την ατμόσφαιρα του Αγίου Όρους όπου κι αν βρισκόταν, και προσευχόταν για όλο τον κόσμο.
Οι βασικές αρχές της διδασκαλίας του προέρχονταν από την επικοινωνία του με τον Άγιο Σιλουανό, τον Ηγούμενο και τους μοναχούς της Ιεράς Μονής του Αγίου Παντελεήμονος, τους μοναχούς του Αγίου Όρους που εξομολογούσε και από την δική του πνευματική εμπειρία. Δεν ήταν καρποί αναγνώσεως βιβλίων.
Αυτήν τη ζωή την εξέφρασε με την σύγχρονη ορολογία. Γι’ αυτό ήταν όντως Αγιορείτης. Οι συμβουλές του ήταν καρπός των Πατέρων του Αγίου Όρους.
[…]
Ο Άγιος Σωφρόνιος τιμάται στις 11 Ιουλίου.
Από την ιστοσελίδα: https://www.pelagia.org/78B0636A.el.aspx
