(Επιμέλεια Στέλιος Κούκος)
Άγιος Ιωάννης Ευχαΐτων
Λόγος εις την πάνσεπτον Κοίμησιν της Υπεραγίας Θεοτόκου
ΙΗ’
Τα τωρινά αποτελούν την επισφράγηση όλων εκείνων και την ακλόνητη συμπλήρωσή τους· είναι συγχρόνως η τελευταία και η πρώτη και η σπουδαιότερη από τις εορτές· ως προς το χρόνο και τη σειρά τελευταία, ως προς δε τα άλλα, κατά τη σημασία της και την αξία της σπουδαιοτάτη.
Αναπηδά το πνεύμα μου σ’ αυτά τα παρόντα και η καρδιά μου δονείται και εξετάζει με προσοχή μερικούς λόγους βαθείς κατά τον συλλογισμό και άξιους της μεγαλοπρέπειας του θαύματος· υψώνεται, μεταφέρεται στον ουρανό ο έμψυχος θρόνος του Θεού· ανυψώνεται η κιβωτός της δόξας· η πηγή του φωτός μετοικεί κοντά στο φως· ο θησαυρός της ζωής πηγαίνει κοντά στη ζωή. Ακόμα πόσο σπουδαία είναι τα θαύματα που συμβαίνουν κατά την αποδημία!
ΙΘ’
Ο Χριστός ο ίδιος από πάνω τότε την υποδέχεται περιστοιχιζόμενος από τις προσφιλείς και υπηρετικές σ’ αυτόν δυνάμεις που περιφέρονται κυκλικά· και σ’ αυτήν που τον εναγκαλιζόταν ως φιλόστοργη σε πολύ μεγάλο βαθμό αληθινά ανταποδίδει τον εναγκαλισμό και συμβαίνει θαυμαστή μείξη και αρμονία του γεγονότος.
Ο Δεσπότης οδηγεί τη Δέσποινα, ο Βασιλιάς τη Βασίλισσα, ο Γαμπρός τη Νύφη, ο Γιος τη Μητέρα, την Παρθένο ο αμόλυντος, την Αγία ο Άγιος, αυτός που βρίσκεται πέρα απ’ όλα την υψηλοτέρα όλων· και συνοδεύουν οι άγγελοι την ενδοξότερη από τους αγγέλους· και προστρέχουν οι άνθρωποι και θλίβονται οι απόστολοι αφού αμέσως παρουσιάστηκαν αθρόα ο καθένας από αλλού, και για να μιλήσω κάπως καταλληλότερα, δε γνωρίζω από πού, από τον αέρα, αφού συντόμευσαν την απόσταση προς τη γη.
Παράδοξη αφθονία βροχής! οδοιπόρα πτηνά! Μετακινούμενα σύννεφα! «Τίνες οίδε, ως νεφέλαι, πέτανται» όλως διόλου μαζί μας απορεί ο Ησαΐας. Ποιός είναι ο λόγος του τόσο παράδοξου νεωτερισμού; πώς τόσο επίγειο στράτευμα από τον ουρανό;
Γιατί δεν είναι τοιουτοτρόπως ένας, μόνο ο Ηλίας που περπατεί στον αέρα· ούτε ένας ο Αββακούμ μετέωρος πάνω στα σύννεφα· αλλά ούτε μόνο ο Παύλος ανέβηκε από τη γη στον τρίτο ουρανό· αλλά από τον ουρανό στη γη μαζί με πολλούς άλλους παρευρίσκεται. Γιατί για πολύ μεγάλο μυστήριο απαιτούνταν και πολλοί λειτουργοί.
Κ’
Αυτή μεν λοιπόν στα αληθινά δεσποτικά χέρια παραδομένη οδηγείται στο βασιλικό θρόνο «εν ιματισμώ διαχρύσω περιβεβλημένη πεποικιλμένη» σύμφωνα με την γνωστή παλιά προφητεία γι’ αυτήν και αναλαμβάνει τη δική της βασιλεία και δόξα, αφού τοποθετήθηκε σα βασίλισσα στα δεξιά του Βασιλιά σε συμμετοχή ίση της παντοτινής ευδαιμονίας.
Άλλοι δε κάνουν λόγο για ταφή και ενασχολούνται με το αμόλυντο και θεοδόχο σώμα. Αλλοίμονο για την αποτρόπαια ανοσιότητα! Και πώς το πράγμα δεν προκαλεί αγανάκτηση; αλλοίμονο για την ανυπόφορη ζημία, αν νικούσε ο θάνατος αυτήν που δημιούργησε την αρχή της ζωής και ο τάφος σκέπαζε αυτήν που εκκένωσε τους τάφους με το ζωηφόρο απογέννημά της.
Αλλά κανείς ας μην είναι επιφυλακτικός, ούτε να εμπλέκεται σε επικίνδυνο πειραματισμό γιατί σε πρωτοφανέρωτα γεγονότα συμβαίνουν πρωτοφανέρωτα πράγματα και σ’ αυτά που είναι πάντοτε παράδοξα συμβαίνουν παράδοξα.
Γι’ αυτό και η γη δε θα άντεχε να κρατά το επουράνιο, ούτε η φθορά το άφθαρτο.
Γι’ αυτό λοιπόν κι εκείνο ακολούθως την σηκώνει αυτήν και την απομακρύνει και την ψυχήν καθ’ ολοκληρίαν αμόλυντη, το καθ’ ολοκληρίαν άφθαρτο σώμα ακολουθεί από κοντά μεταφερόμενο από τέτοιους «δορυφόρους» με την ίδια τιμή προς την ίδια ανάπαυση και τέρμα μ’ αυτή.
Εν τω μεταξύ σα νεκρό κατά το νόμο της φύσεως οδηγούνταν σε τάφο, ανυψωνόμενο από τα αποστολικά και ιερατικά χέρια μα εγκωμιαζόμενο από γλώσσες και στόματα όσια.
Από το βιβλίο «Κοίμηση» των εκδόσεων Ακρίτας. Το βιβλίο επιμελήθηκε ο Κωστής Κυριακίδης. H μεταφορά των πατερικών κειμένων στα νέα ελληνικά είναι της Ελένης και του Γιώργου Θεοδωρομανωλάκη.