(Επιμέλεια Στέλιος Κούκος)
Άγιος Ιωάννης Ευχαΐτων
Λόγος εις την πάνσεπτον Κοίμησιν της Υπεραγίας Θεοτόκου
ΚΑ’
Από πού λοιπόν εδώ βρίσκεσαι εσύ ανόσιε, μεταξύ των αγίων, για να στραφώ σε σένα για λίγο ως πάρεργο; πώς τόσο πολύ απομακρύνθηκες από τα λογικά σου ώστε με ανόσια μεν μάτια με ανόσια δε χέρια να τολμήσεις να καταπιαστείς μ’ αυτά τα «ανέγγιχτα» και το πιο τρομερό ν’ αυθαδιάζεις σ’ αυτά που δε μπορούν να προσβληθούν; δε μπορείς ν’ ακούσεις, χωρίς τίποτα άλλο, τι έπαθε μεταξύ των προγόνων σου ο Οζά εξαιτίας της απερίσκεπτης τακτικής του;
Και ποιο είναι αυτό που δείχνουν αυτά που φαίνονται; ακόμα είναι και χειροποίητη κιβωτός αυτό που μεταφέρεται και ξεκάθαρα η επαφή με τα άγια γίνεται για τη σωτηρία. Αλλ’ όμως η αμοιβή για την χαμέρπεια είναι θάνατος. Πρέπει γι’ αυτό να σχετίζεται κανείς με καθαρό άνθρωπο, ούτε να εκτιμά τον ακάθαρτο καθ’ ότι λέγουν ότι το καλό δεν είναι καλό εκτός αν αποβαίνει καλά. Αυτή λοιπόν τώρα για σένα είναι η αλήθεια των πραγμάτων.
ΚΒ’
Διότι αυτό τούτο που συνοδεύεται σε πομπή, η άφθαρτη αυτή και μη χειροποίητη σκηνή, δεν περιέχει μέσα ούτε λίθινες πλάκες ούτε θαυματουργό ραβδί· αλλ’ αυτό είναι κάτι πολύ σπουδαιότερο, είναι τέμενος αυτού του ίδιου που παραχώρησε αυτά και προκάλεσε θαύματα· αυτόν δε ούτε και όρος ακόμα, όταν κατέβει για λίγο πάνω σ’ αυτό, μπορεί να καλύψει, αλλά εξαφανίζεται σαν καπνός μόνο που θα τον ακουμπήσει.
Αυτού δε οι ήχοι των σαλπίγγων ηχούν φοβερά και δυνατά και οι λαμπάδες που καίγονται με πολύ δυνατή φλόγα και οι αστραπές που διατρέχουν τον αέρα και το φρικτό σκοτάδι και οι βολίδες και οι λίθοι και τέτοια πάρα πολλά αντικείμενα τρόμου μεταφέρουν μακριά ακόμα κι αυτούς που ήδη έχουν εξαγνισθεί.
Πώς λοιπόν συ ανόσιε τόλμησες να φέρεις το ακόλαστο χέρι σου σε πράγματα ασύλληπτα και επεδίωξες αυτό το μεγάλο τόλμημα, να κλονίσεις για να ντροπιάσεις τον ακλόνητο θρόνο του βασιλιά της δόξας και να τον ανατρέψεις; ποιος όντας κατά τη δύναμη ή μηχανευόμενος ποια πρόφαση για την παραφροσύνη του μίσους δεν αποναρκώθηκες από το να μάχεσαι εναντίον του Θεού;
ΚΗ’
Για τούτο λοιπόν στη συνέχεια ας προστεθεί και το δικό μας, που αποτελεί κάποια συμπλήρωση. Όμως κανένας ας μη κατηγορήσει την ακόρεστη επιθυμία του λόγου. Γιατί μαρτυρεί ότι εξαιτίας της σφοδρής επιθυμίας νικιέται το πάθος. Και σε σας όλους, επειδή θέλω αυτό το ίδιο σχετικά με τα παρόντα, αναγγέλλει την παράκληση.
Και συνακολουθείτε· ας υψώσουμε ψηλά τη φωνή μας· ας χτυπήσουμε τα χέρια μας· ας δοξάσουμε το Θεό με ψαλμούς, που κάνει τέτοια θαυμαστά πράγματα και ένδοξα και συναρπαστικά αναρίθμητα, τον «επί την ταπείνωσιν επιβλέψαντα της δούλης αυτού» όπως ακριβώς ομολογεί αυτή που είναι ανώτερη από τα Χερουβίμ και που τόσο λαμπρά ενήργησε από κοινού μ’ αυτήν.
Ας μακαρίσουμε εμείς οι άνθρωποι τη μητέρα του Πλάστη, απ’ την οποία προήλθε η ανόρθωση και αναγέννηση του πλάσματος. Αψευδής προμαντεία αυτής της μεγάλης προφήτιδος είναι αυτό που είπε ότι θα καλοτυχισθεί απ’ όλες τις γενεές των ανθρώπων.
Μεγαλόπρεπα μεν λοιπόν και επάξια πρώτα μεν δέχεται το κατάλληλο καλοτύχισμα από τα ίδια τα άχραντα Ευαγγέλια που αναβοούν προς το δεσπότη τους συχνά «Μακαρία η κοιλία η βαστάσασά σε και μαστοί ους εθήλασας»· κατόπιν απ’ όλες τις γενεές των ανθρώπων, όπως έχει ήδη προλεχθεί, έχει καλοτυχισθεί και θα καλοτυχίζεται και στο μέλλον συνεχώς.
Ας μακαριστεί λοιπόν και τώρα κατ’ εξοχήν από μας και ας εκπληρωθεί πλουσιοπάροχα η οφειλόμενη φιλοφροσύνη από το τωρινό γένος μας. «Δότε αυτή από καρπού χειλέων αυτής» η σοφή παροιμία μας προτρέπει στην κατάλληλη στιγμή· ο ίδιος θα ‘λεγα μάλλον «από καρπού κοιλίας αυτής» και ας μεταφερθεί μέσα από κάθε ευλογία η ευλογημένη πρόξενος της ευλογίας· ας μην είναι κανείς αφιλόστοργος προς την ευεργέτιδα ούτε κανείς να καταφρονήσει τη βασίλισσα, ούτε να φανεί κανείς αδιάφορος προς τη Δέσποινα αλλά όλοι και όλες μας συγχρόνως με την αρμόζουσα κοσμιότητα όλοι μας ας παραστούμε στην κοινή αυτή γιορτή και μεταξύ μας από κοινού ας χαροποιηθούμε πανηγυρίζοντας, πλούσιοι και φτωχοί σπουδαίοι και ασήμαντοι, κλήρος και λαός, προερχόμενοι από ομόφυλους και ετερόφυλους και τόσο από τους άρχοντες, τόσο από τους αρχόμενους, τόσο από τους άνδρες όσο κι από τις γυναίκες.
Από το βιβλίο «Κοίμηση» των εκδόσεων Ακρίτας. Το βιβλίο επιμελήθηκε ο Κωστής Κυριακίδης, η μεταφορά των πατερικών κειμένων στα νέα ελληνικά είναι της Ελένης και του Γιώργου Θεοδωρομανωλάκη.
