(Επιμέλεια Στέλιος Κούκος)
Λόγος ΜΔ’
Στη νέα Κυριακή
Συνέχεια από εδώ: https://www.pemptousia.gr/2025/11/prepei-na-frontiseis-kapote-na-oikodomiseis-kati-chthes-ektimouses-to-na-fainesai-oti-eisai-kati-simera-protimise-to-na-eisai/
10. Αλλ’ ας προχωρήσουμε πλέον και ας εορτάσουμε μαζί και εκείνα τα οποία ταιριάζουν στην εποχή. Διότι τα πάντα συμβαδίζουν και συναγάλλονται για το καλό της πανηγύρεως. Πρόσεξε εκείνα τα οποία βλέπεις. Η βασίλισσα των εποχών συμβαδίζει με την βασίλισσα των ημερών, και της προσφέρει ως δώρο ό,τι καλύτερο και πιο ευχάριστο διαθέτει.
Τώρα ο ουρανός είναι πιο καθαρός. Τώρα ο ήλιος είναι πιο ψηλά και πιο λαμπρός. Τώρα ο δίσκος της σελήνης είναι πιο φωτεινός και το πλήθος των αστέρων πιο καθαρό. Τώρα στις ακτές μεν προσφέρονται ως σπονδή κύματα, στον ήλιο δε νέφη, στην ατμόσφαιρα άνεμοι, στα φυτά η γη και στην όραση τα φυτά.
Τώρα αν πηγές βγάζουν πιο καθαρά νερά και οι ποταμοί παρουσιάζονται με πιο πολλά νερά, αφού έχουν απαλλαγεί από τα δεσμά του χειμώνα. Και το λιβάδι ευωδιάζει και τα φυτά φυτρώνουν παντού και το χορτάρι θερίζεται και τα πρόβατα πηδούν χαρούμενα επάνω στα καταπράσινα χωράφια.
Μόλις τώρα βγαίνει από το λιμάνι το πλοίο με χαρούμενα επιφωνήματα, από τα οποία τα περισσότερα είναι αρεστά στον Θεό, και ανοίγει σαν φτερά τα πανιά του. Και αναπηδά ολόγυρα χαρούμενο το δελφίνι, και σφυρίζει όσο πιο ευχάριστα μπορεί και υποδέχεται και συνοδεύει με μεγάλη ευθυμία τα πλοία.
Τώρα ετοιμάζει και ο γεωργός το άροτρο του, προσβλέποντας στον ουρανό και επικαλούμενος τον δότη των καρπών, και οδηγεί κάτω από τον ζυγό το βόδι με το οποίο οργώνει, και σκάβει γλυκύ αυλάκι και ευφραίνεται με την ελπίδα.
Τώρα και ο αιγοβοσκός και ο αγελαδάρης ετοιμάζουν την φλογέρα τους και αρχίζουν να σφυρίζουν ποιμενικό σκοπό και να διαλαλούν την άνοιξη στα φυτά και τους βράχους. Τώρα ο κηπουρός περιποιείται τα φυτά και ο κυνηγός πουλιών ετοιμάζει παγίδες και παρατηρεί λοξά τα νέα βλαστάρια και εξετάζει το φτερό κάποιου πτηνού. Και ο ψαράς κατοπτεύει τον βυθό, καθαρίζει τα δίκτυα του και κάθεται επάνω στον βράχο (της ακτής).
11. Τώρα μεν η φιλόπονη μέλισσα, αφού άνοιξε τα φτερά και πέταξε μακριά από την κυψέλη, παρουσιάζει την σοφία της και πετά επάνω από τα λιβάδια και τρυγά τα άνθη. Και άλλη μεν κτίζει τις κηρύθρες, αφού υφάνει τις εξάγωνες και τις αντίθετες τους κυψελίδες με την χρησιμοποίηση ευθειών γραμμών και γωνιών και πραγματοποιήσει έργο κάλλους και ταυτοχρόνως ασφαλείας, άλλη δε εναποθέτει το μέλι στις αποθήκες και προσφέρει σ’ εκείνον ο οποίος την φιλοξενεί καρπό γλυκό ο οποίος παράγεται χωρίς καλλιέργεια.
Αυτό θα έπρεπε να κάνουμε και εμείς, ο μελισσόκηπος του Κυρίου, αφού έχουμε λάβει υπόδειγμα σοφίας και φιλεργίας! Τώρα δε το πτηνό χτίζει την φωλιά του και άλλο μεν επιστρέφει στην φωλιά του, άλλο μπαίνει μέσα και άλλο πετά γύρω απ’ αυτήν και γεμίζει το δάσος με το κελάδημα του και ευφραίνει την ακοή του ανθρώπου.
Όλα υμνούν και δοξάζουν τον Θεό με μυστικές φωνές. Και έτσι γίνεται ο ύμνος τους δικός μας και από αυτά παραλαμβάνω εγώ την συνήθεια να υμνώ. Τώρα μεν γελά κάθε είδος ζώων και είναι ευκαιρία να ευφρανθούν όλες μας οι αισθήσεις.
Τώρα δε το υπερήφανο και μεγαλόπρεπο άλογο, επειδή δυσανασχετεί κλεισμένο στους σταύλους, θραύει τα δεσμά του και ορμά ακάθεκτο στις πεδιάδες και καθρεπτίζεται φιλάρεσκα στους ποταμούς.
12. Για ποιον λόγο δε να αναφέρω και τα υπόλοιπα; Τώρα οι μάρτυρες κάνουν να ανοίξει ο ουρανός και παρελαύνουν όλοι μαζί και με λαμπρό βήμα συγκεντρώνουν τον φιλόχριστο λαό και παρουσιάζουν τα κατορθώματα τους. Ένας απ’ αυτούς είναι και ο δικός μου, ο οποίος έχει στεφανωθεί (διότι είναι δικός μου, έστω και αν δεν είμαι όμοιος του – ας μην υπάρξει φθόνος γι’ αυτό -, το λέω για εκείνους οι οποίοι γνωρίζουν), ο περίφημος Μάμας*, ο ποιμένας και μάρτυς.
Αυτός παλαιότερα μεν άρμεγε τις ελάφους οι οποίες έτρεχαν κοντά του, η μία μετά την άλλη για να τραφεί ο δίκαιος από ξένο γάλα, τώρα δε ποιμαίνει τον λαό της μητροπόλεως, ο οποίος είναι πολύμορφος από τα κάλλη της αρετής, αντάξιος προς τους ποιμένες του και άξιος για λόγους επινικίους, και εγκαινιάζει σήμερα την άνοιξη για τις πολλές χιλιάδες εκείνων οι οποίοι σπεύδουν από παντού.
Ακόμη δε, για να το πω πιο σύντομα, τώρα είναι άνοιξη κοσμική, άνοιξη πνευματική, άνοιξη για τις ψυχές, άνοιξη για τα σώματα, άνοιξη ορατή και άνοιξη αόρατη, στην οποία είθε να γίνουμε μέτοχοι κατά την άλλη ζωή, αφού θα έχουμε ζήσει καλά κατά την παρούσα. Είθε δε να αποσταλούμε ανανεωμένοι στην νέα ζωή με την χάρη του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, στον οποίο ανήκει όλη η δόξα, η τιμή και η εξουσία μαζί με το Άγιο Πνεύμα προς δόξαν του Θεού Πατρός. Αμήν.
* Στον μάρτυρα και ποιμένα Μάμαντα εκτός του Θεολόγου εκφώνησε λόγο και ο Μέγας Βασίλειος. Ο άγιος Μάμας μαρτύρησε επί Αυρηλιανού. Σύμφωνα με το «μαρτύριο» του μορφώθηκε από τον Επισκόπου Καισαρείας και δωδεκαετής αποσύρθηκε σε σπήλαιο, όπου ζούσε μαζί με τα άγρια ζώα. Όταν συνελήφθη κατά τον διωγμό υπό των στρατιωτών οδηγήθηκε ενώπιον του άρχοντα Αλεξάνδρου, βασανίσθηκε, κλείσθηκε στις φυλακές και έμεινε εκεί χωρίς τροφή επί ένα μήνα. Τέλος οδηγήθηκε στο αμφιθέατρο, όπου και παραδόθηκε στα θηρία, αλλά πέθανε χωρίς να τον αγγίξουν. Η μνήμη του κατά τα ελληνικά συναξάρια εορταζόταν την 2αν Σεπτεμβρίου, ενώ κατά το Μαρτυρολόγιο του Ιερωνύμου την 17ην Αυγούστου.
Απόσπασμα από το βιβλίο, Γρηγορίου του Θεολόγου «Άπαντα τα έργα 5, Λόγοι Εορταστικοί – Ηθικολογικοί», των Πατερικών Εκδόσεων «Γρηγόριος ο Παλαμάς, Θεσσαλονίκη 1997
