(Επιμέλεια Στέλιος Κούκος)
Άγιος Αμβρόσιος Μεδιολάνων: Περί του Μυστηρίου της Ενσαρκώσεως του Κυρίου
Συνέχεια από εδώ: https://www.pemptousia.gr/2025/12/agios-amvrosios-mediolanon-aftos-pou-milaei-gia-to-alithino-gennima-tou-patera-to-pire-apo-ton-patera-den-to-pire-apo-ti-sarka/
Ε. 34. Η πίστη λοιπόν είναι το θεμέλιο της Εκκλησίας, διότι δεν ειπώθηκε για τη σάρκα του Πέτρου, αλλά για την πίστη του, ότι οι πύλες του θανάτου δεν θα την καταβάλουν:[1] αλλά {862c:} η ομολογία νίκησε τον άδη [infernum]. Και αυτή η ομολογία δεν παρέλειψε καμία αίρεση· διότι καθώς η Εκκλησία ως καλό πλοίο κτυπιέται συχνά από πολλά κύματα, το θεμέλιο της Εκκλησίας πρέπει να καταβάλλει όλες τις αιρέσεις.
35. Πιο γρήγορα θα με αφήσει η ημέρα παρά τα ονόματα των αιρετικών και των διάφορων παρατάξεων. Όμως εναντίον όλων είναι η γενική αυτή πίστη, ότι ο Χριστός είναι ο Υιός του Θεού και προαιώνιος από τον Πατέρα και γεννημένος από την Παρθένο Μαρία.
Ο άγιος Δαβίδ ο προφήτης τον περιγράφει σαν γίγαντα, για τούτο, επειδή είναι ένας [αλλά] με δίμορφη και δίδυμη φύση, μέτοχος της θεότητας και του σώματος, ο οποίος, «ως νυμφίος προβαίνοντας από τον θάλαμό του, χάρηκε σαν γίγαντας για την οδό που θα έτρεχε».[2]
Νυμφίος της ψυχής κατά τον Λόγο – {862d:} γίγαντας της γης, γιατί διατρέχοντας τα υπουργήματα της δικής μας χρείας, ενώ ήταν πάντοτε θεός αιώνιος, προσέλαβε τα μυστήρια της ενσαρκώσεως, χωρίς να διαιρεθεί, αλλά ένας, γιατί είναι και τα δύο ο ένας, και είναι ένας και στα δύο, δηλαδή και στη θεότητα και στο σώμα· γιατί δεν είναι άλλος [που προέρχεται] από τον Πατέρα, άλλος από την Παρθένο, αλλά είναι ο ίδιος που προέρχεται με διαφορετικό τρόπο από τον Πατέρα, και με διαφορετικό τρόπο από την παρθένο.
36. Η [μία] γέννηση δεν καθορίζει την [άλλη] γέννηση,[3] ούτε η σάρκα τη θεότητα. Γιατί δεν [καθορίζει] το ενέχυρο τον Πατέρα, ούτε η θέληση το πάθος, ούτε το πάθος τη θέληση. Γιατί ο ίδιος έπασχε, {863a:} και δεν έπασχε· έθνησκε, και δεν έθνησκε· ενταφιαζόταν, και δεν ενταφιαζόταν· ανίστατο, και δεν ανίστατο· γιατί το σώμα του εγειρόταν, διότι αυτό που έχει πέσει, αυτό ανίσταται, αυτό που δεν έχει πέσει, δεν ανίσταται.
Ανίστατο λοιπόν κατά τη σάρκα, η οποία νεκρώθηκε και ανέστη· δεν ανίστατο κατά τον Λόγο, ο οποίος δεν διαλύθηκε στη γη, αλλά έμενε πάντοτε στον Θεό.
37. Ώστε και έθνησκε κατά την πρόσληψη της φύσης μας, και δεν έθνησκε κατά την υπόσταση [substantiam] της αιώνιας ζωής· και έπασχε κατά την πρόσληψη του σώματος, ώστε να γινόταν πιστευτή η αλήθεια του προσληφθέντος σώματος, και δεν έπασχε κατά την απαθή θεότητα του Λόγου, ο οποίος είναι ολόκληρος αμέτοχος του πόνου.
Τελικά ο ίδιος έλεγε: «ο Θεός, ο Θεός μου, πρόσεχέ με, γιατί με εγκατέλειψες;»[4] [863b:} διότι εγκαταλείφθηκε κατά τη σάρκα, αυτός που κατά τη θεότητα δεν ήταν δυνατό να ερημώνεται ούτε να εγκαταλείπεται.
38. Ο ίδιος ακόμη λέγει: «μακριά από τη σωτηρία μου οι λόγοι των αμαρτιών μου»,[5] δηλαδή να μη παρασύρεται αυτός που άκουσε: «γιατί με εγκατέλειψες;», αλλά να καταλαβαίνει, ότι αυτά λέγονται κατά τη σάρκα, η οποία απέχει πολύ από την πληρότητα της θεότητας. Διότι είναι ξένοι για τον Θεό οι λόγοι των αμαρτιών, γιατί είναι, ακόμη, ξένες και οι αμαρτίες των λόγων: αλλά επειδή ανέλαβα τα ξένα αμαρτήματα, ανέλαβα και τους λόγους των ξένων αμαρτημάτων, ώστε να λέγω πως είμαι εγκαταλειμένος από τον Πατέρα Θεό, εγώ που είμαι πάντοτε μαζί με τον Θεό.
39. Ήταν λοιπόν αθάνατος στον θάνατο, απαθής στο πάθος. Και βέβαια ως Θεό δεν τον κατέλαβε ο κόπος του θανάτου, και τον ίδιο ως άνθρωπο τον είδαν τα χθόνια [τον είδαν στον Άδη]. Στο τέλος «άφησε το πνεύμα»,[6]{863c:} και όμως ως κύριος της απεκδύσεως και της προσλήψεως του σώματος, – άφησε το πνεύμα, δεν το έχασε.[7]
Κρέμονταν στον σταυρό και τα πάντα συνταράσσονταν. Έτρεμε επάνω στο ξύλο εκείνος, τον οποίο όλος αυτός ο κόσμος τον τρέμει. Βρισκόταν μέσα σε βασανισμούς, δεχόταν πληγές, και δώριζε την ουράνια βασιλεία. Έγινε η αμαρτία όλων και καθάριζε τις αμαρτίες του ανθρώπινου γένους. Στο τέλος πέθανε – και δεύτερη και τρίτη φορά το λέω με αγαλλίαση και χαρά, – πέθανε· έτσι ώστε εκείνου ο θάνατος να γίνει η ζωή των νεκρών.
[1] Βλ. Ματθ. 16.18.
[2] Ψαλ. 18.16.
[3] «Generatio generationi non praejudicat».
[4] Ψαλ. 21.1.
[5] Ψαλ. 21.1.
[6] Ματθ. 27.50.
[7] «emisit spiritum, non amisit».
Από την ιστοσελίδα, «Μυριόβιβλος»: https://www.myriobiblos.gr/texts/greek/ambrose_incarnatio1.html
