(Επιμέλεια Στέλιος Κούκος)
Άγιος Συμεών αρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης
Προοίμιον ευχετικόν
ΑΡΧ. Αυτό θέλω κάμει και εγώ, διότι αναγκαίον είναι εις ημάς τους ιερωμένους να ηξεύρωμεν τους λόγους των εν ημίν θείων τελετών, ίνα μάθωμεν ποίων μεγάλων δωρημάτων ηξιώθημεν, και γενώμεθα περισσότερον ευγνώμονες δούλοι προς τον ευεργέτην, και να επιμελώμεθα κατά δύναμιν και εν φόβω το θείον τούτο έργον, όπως απολαύσωμεν πολλαπλάσιον τον μισθόν λαμβάνοντες δι’ ένα μικρόν αγώνα και πόνον την υπέρ λόγον αντιμισθίαν, και τοιαύτην, οποίαν λαμβάνει παρά του Θεού ο άνθρωπος.
Και ο μεν άνθρωπος προσφέρει εις τον Θεόν ως κτίσμα και μέρος ολίγον των κτισμάτων· ο δε Θεός δίδει πάντα εις τον άνθρωπον ως μόνος Θεός, και Κτίστης και παντοδύναμος.
Πλην είθε τα δωρήματά του να μη γίνωνται ποτέ εις κανένα προς κατάκριμα, καθώς εις τον δούλον ο οποίος επραγματεύθη κακώς το τάλαντον και κατέχωσε την θείαν μναν εκείνην και ολίγον τι την παρέφθειρεν· εις ημάς όμως είθε να ήναι ίλεως ο Θεός, ο Υιός ο ζων του Θεού, και Υιός ανθρώπου γενόμενος, και μέγας μόνος αρχιερεύς Ιησούς ο Σωτής του κόσμου, ο Χριστός, ο αμίαντος, ο όσιος και άκακος, ο ειρηνάρχης, ο ειρηνοποιός, ο πράος κατά την καρδίαν και ταπεινός, ο ποιμήν ο καλός, ο τιθείς την ψυχήν αυτού υπέρ των προβάτων, και να μας αξιώση να τον αγαπήσωμεν ολικώς, και κατά το άγιον του θέλημα να ποιμάνωμεν εν αυτώ το ποίμνιον του, και να εκτελέσωμεν τα της θείας ιερωσύνης του έκαστος ημών κατά τον βαθμόν του, και να τα εκπληρώσωμεν, καθώς είναι εις αυτόν αρεστόν, και να ενωθώμεν με αυτόν ευαρεστήσαντές τον, και να σωθώμεν δι αυτού και ημείς με την θείαν του ποίμνην. Ας αρχίσωμεν ήδη και περί του προκειμένου να λέγωμεν.
Κεφάλαιον Α’
Ότι δύω χειροτονίαι είναι έξω του βήματος, του Αναγνώστου δηλαδή και Υποδιακόνου· τρεις δε έσωθεν του βήματος, τούτ᾽ έστι του διακόνου, του πρεσβυτέρου και του επισκόπου.
Δύω είναι αι χειροτονίαι έξω του βήματος, του αναγνώστου και υποδιακόνου είναι δε και άλλαι έξω του βήματος, δηλαδή αι των Οφφικίων λεγόμεναι και η της Δεσποτείας (Δεσποτάτου), ή Κηροφόρου, η οποία εγίνετο μεν το πάλαι προ της του αναγνώστου· την σήμερον όμως δεν ηξεύρω διατί δεν ενεργείται, και τελείως εξέλιπεν εις την Εκκλησίαν δε των Θεσσαλονικέων και προ ολίγου ήτο αυτή, και εις τας αρχαίας υποτυπώσεις γέγραπται.
Εξαίρετοι δε χειροτονίαι, και εντός του βήματος εν τη ιερωτάτη τραπέζη είναι τρεις εις τύπον της Τριάδος, περί ων ομιλεί και ο ιερός Διονύσιος, η του Διακόνου, η του Πρεσβυτέρου και η του Επισκόπου· και την χειροτονίαν του Διακόνου λειτουργικήν την ονομάζει, ως υπηρέτου· διότι ο λειτουργικός, ήτοι ο διάκονος ουδέν ενεργεί χωρίς Επισκόπου ή Πρεσβυτέρου.
Την δε του Πρεσβυτέρου τελετικήν την ονομάζει, καθότι τας τελετάς της ιερουργίας και του βαπτίσματος και άλλας ενεργεί, όχι όμως όλας, μήτε χειροτονίας, καθότι δεν έχει την μεταδοτικήν χάριν, μήτε άλλον δύναται να κάμη τελεστικόν ή φωτιστικόν, αλλά μόνον τα μυστήρια και το βάπτισμα ενεργεί.
Από το βιβλίο, «Συμεών Θεσσαλονίκης αρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης, Τα άπαντα», των εκδόσεων Βασ. Ρηγόπουλος.
